در این شب­ها: علم و ریاست جمهوری

در آستانه انتخابات ریاست جمهوری ایران، تبلیغات و کارزارهای انتخاباتی فضای سیاسی و اجتماعی کشور را در برگرفته است. فرصت انتخابات و تبلیغات نامزدها از معدود زمان‌هایی است که می‌توان سؤال‌هایی را از شخصی که برای دوره‌ای چهارساله ساکن دفتر ریاست جمهوری می‌شود، پرسید و فارغ از اینکه…

کلمه گم‌شده‌ای که جرم منفی را خلق کرد

هفته گذشته خبری با عنوان خیره‌کننده سرخط خبرهای علمی رسانه‌های مختلف را به خود اختصاص داد.  از معتبرترین سازمان‌های بزرگ رسانه‌ای تا خبرگزاری‌ها و وبلاگ‌ها به بازتاب انتشار مقاله‌ای پرداختند که به نوشته آن‌ها در آن ادعاشده بود که دانشمندان موفق شده‌اند برای اولین بار مایعی با جرم…

رسانه‌ها و انتخابات، حاشیه یا متن؟

انتخابات ریاست جمهوری ایران سازوکار منحصربه‌فردی دارد. اگرچه برخی از گروه‌ها و نامزدها از سال‌ها قبل خود را برای شرکت در این عرصه آماده می‌کنند اما به‌طور قانونی و رسمی تا آخرین روزهایی که ثبت‌نام آغازشده است هنوز اعلان قطعی بسیاری از چهره‌های اصلی مبنی بر شرکت یا…

دوباره در این شب­ ها

«در این شب­ها» عنوان مجموعه ویدیوکستی بود که سه سال پیش، آماده کردم. در آن بازه زمانی آن مجموعه قرار بود به‌مرور رویدادهای نجوم و فضا بپردازد و البته به دلیل دست تنهایی و دشواری و وقت‌گیر بودن کار تهیه و تولید آن عملاً بعد از ۱۳ قسمت…

علم در دوران ترامپ

این یادداشتی است که به سفارش گروه علم روزنامه شرق در باره علم در دوران ترامپ و برای ویژه نامه نوروزی این روزنامه نوشته بودم.  سرعت تغییرات در فضای دولت تازه آمریکا به حدی است که از فاصله نوشتن این متن تا کنون برخی از موضوعات تغییر یافته…

گفتگویی با خالق مریخی

دانستنیها: اندی ویر، برنامه‌نویس رایانه و مشتاق شورمند و خود‌آموخته علم و به‌خصوص فضا است که بخشی از اوقات فراغتش را به نوشتن داستان ها‌ی کوتاه و انتشار آن روی وب‌سایتش اختصاص داده بود. یکی از ایده‌های او داستان مردی بود که تنها روی مریخ به جای مانده…

مسئولیت نام‎ها

زمانی که از مفهوم علم مدرن و سازوکارهای آن صحبت می‌کنیم، به‌طور مشخص از افراد و جامعه‌ای صحبت می‌کنیم که در حال فعالیت و تعامل در فضایی کاملاً تعریف‌شده هستند. درون این جامعه نام‌ها، القاب، سمت‌ها و مقام‌ها دارای تعریف دقیق و مشخصی است. پژوهشگر با مدرس تفاوت…

خبرهای دروغ در حوزه علم

خبرهای دروغ با همه سابقه‌ای که دارند و با توجه به اینکه در همه حوزه‌ها مشاهده می‌شوند و علی‌رغم همه دلایلی که برای توضیح وجود آن‌ها مطرح می‌شود – ازجمله مواردی که در قسمت قبلی این یادداشت مورداشاره قرار گرفت – تأثیراتی واقعی دارند و می‌توانند بر زندگی…

معمای آقای ماسک و ترامپ

انتخابات اخیر ریاست جمهوری در ایالات‌متحده آمریکا که با انتخاب غیرمنتظره دانلد ترامپ، به پایان رسید بازتابی از شکافی بزرگ در جامعه آمریکا داشت. شکافی که به‌خصوص میان طبقات کارگر و طبقه متوسط وجود دارد. اگرچه بخش عمده‌ای از جامعه دانشگاهی، فعالان حوزه علم، فناوری و فعالان اجتماعی…

ساعت پایان ایام؛ دو دقیقه و نیم تا نیمه‌شب

گروه معروف به بولتن دانشمندان اتمی، ساعت نمادینی را که فاصله بشریت تا پایان ایام را پیش‌بینی می‌کند سی ثانیه به نیمه‌شب نزدیک‌تر کرد. گروه دانشمندان اتمی، سال‌های طولانی است که ساعتی نمادین را هرساله تنظیم می‌کنند. این ساعت بر اساس شرایط موجود در جهان زمان باقی‌مانده تا…