آزمونی مهم پس از نگرانیهای نشت هیدروژن
ناسا امروز در مرکز فضایی کندی فلوریدا یکی از مهمترین مراحل آمادگی مأموریت آرتمیس ۲ را پشت سر گذاشت: تمرین کامل شمارش معکوس همراه با سوختگیری واقعی موشک سامانه پرتاب فضایی (SLS). این آزمایش موسوم به «تمرین خیس» (Wet Dress Rehearsal) در ساعت ۱۰:۱۶ شب به وقت شرق آمریکا و طبق برنامه در T-29 ثانیه شمارش معکوس به پایان رسید.
این مرحله، پس از آن اهمیت دوچندان یافت که نخستین تمرین در اوایل ماه فوریه به دلیل نشت هیدروژن مایع در مراحل پایانی شمارش معکوس به نتیجه کامل نرسیده بود.
امروز چه اتفاقی افتاد؟
روز با آمادهسازیهای ایمنی آغاز شد. تیمها سامانهها را با نیتروژن گازی بیاثر پر کردند تا خطر آتشسوزی در محیطی که قرار بود صدها هزار گالن سوخت برودتی بارگیری شود کاهش یابد.
در ساعت ۹:۲۷ صبح، مدیر پرتاب آرتمیس مجوز آغاز عملیات سوختگیری را صادر کرد. ابتدا خطوط انتقال هیدروژن و اکسیژن مایع سرد شدند (فرایند chilldown)، سپس بارگیری آهسته (slow fill) آغاز و بعد به مرحله پرشدن سریع (fast fill) منتقل شد.
نکته مهم این بود که مخزن هیدروژن مرحله مرکزی بدون عبور از حد مجاز نشت به حالت «replenish» رسید — مرحلهای که در آن برای جبران تبخیر طبیعی سوخت برودتی، مقدار کمی سوخت به طور پیوسته افزوده میشود. در تمرین قبلی، مشکل دقیقاً در همین بخش تشدید شده بود.
در میانه روز، یک اختلال در ارتباطات زمینی باعث شد تیمها موقتاً به سامانههای پشتیبان منتقل شوند و آغاز پرشدن سریع هیدروژن کمی به تعویق بیفتد، اما عملیات بدون حادثه ادامه یافت.
تا بعدازظهر، هر دو مرحله موشک — مرحله مرکزی و مرحله فوقانی — کاملاً سوختگیری شده و در وضعیت پایدار قرار گرفتند.
شبیهسازی حضور خدمه
در ادامه، تیم «کلوزاوت» به سکوی پرتاب رفت و در اتاق سفید (White Room) درب کپسول اوریون را بست؛ گویی چهار فضانورد آرتمیس ۲ داخل آن حضور دارند. دریچه سامانه فرار اضطراری نیز بسته شد و تمامی درزها و شرایط محیطی بررسی شد. سپس تیم سکوی پرتاب را ترک کرد تا وارد مرحله نهایی شمارش معکوس شوند.
شمارش معکوس نهایی
در ساعت ۸:۳۲ شب، با اعلام «Go» از سوی مدیر پرتاب، شمارش معکوس وارد مرحله «ترمینال کانت» شد — ده دقیقه پایانی که در آن سامانههای خودکار کنترل عملیات را به دست میگیرند.
شمارش در T-33 ثانیه متوقف شد، طبق برنامه سه دقیقه نگه داشته شد و سپس به T-10 دقیقه بازگردانده شد تا یک بار دیگر تمرین شود. این «بازیافت» (recycle) بخشی از سناریوهای واقعی روز پرتاب است، زمانی که ممکن است پرتاب به دلیل شرایط فنی یا جوی متوقف شود.
در دور دوم، شمارش مجدداً تا حدود T-29 ثانیه پیش رفت و تمرین در ساعت ۱۰:۱۶ شب پایان یافت.
در میانه ترمینال کانت، یک ناهنجاری ولتاژ در سامانه اویونیک بوستر مشاهده شد که باعث توقف کوتاه شد، اما تیمها مشکل را مدیریت کرده و روند را ادامه دادند.
چرا این تمرین تعیینکننده بود؟
این آزمون نشان داد که سامانه سوختگیری، بهویژه در بخش هیدروژن مایع که پیشتر مشکلساز شده بود، این بار در محدودههای ایمن عمل کرده است.
ناسا اعلام کرده پیش از تعیین تاریخ رسمی پرتاب، دادههای این آزمایش را بررسی خواهد کرد. نخستین تاریخ بالقوه پرتاب ۶ مارس عنوان شده، اما اعلام رسمی به نتیجه تحلیلها وابسته است.
گام بعدی: پرواز سرنشیندار به دور ماه
آرتمیس ۲ نخستین مأموریت سرنشیندار برنامه آرتمیس خواهد بود که چهار فضانورد — رید وایزمن، ویکتور گلاور، کریستینا کوخ و جرمی هنسن — را برای سفری ۱۰ روزه به مدار دور ماه و بازگشت به زمین خواهد برد.
این نخستین سفر انسان به فراتر از مدار پایین زمین از زمان آپولو ۱۷ در سال ۱۹۷۲ خواهد بود.
اما پیش از آنکه این چهار نفر سوار بر موشکی ۹۸ متری شوند که با صدها هزار گالن سوخت برودتی تغذیه میشود، هر شیر، هر حسگر و هر خط انتقال باید بارها آزموده شود.
تمرین امروز، گامی دیگر در همین مسیر اطمینان بود.
گزارش اولیه این آزمون قرار است تا پیش از نیم روز جمعه 20 فوریه در کنفرانسی خبر منتشر شود.
