تاریخ‌سازی چین در عصر فضا

فرود موفق بر نیمه تاریک ماه

ساعت ۲:۲۶ دقیقه بامداد (وقت جهانی) عصر کاوش‌های فضایی نقطه عطف دیگری را تجربه کرد. برای نخستین بار در تاریخ اکتشافات فضایی، سطح‌نشینی (بدون سرنشین) با موفقیت بر نیمه پنهان ماه فرود آمد.

ادامه مطلب

دوقلوی به هم‌چسبیده: دنیایی که دیگر غریبه نیست

تصویر شفاف افق‌های نو از اولتیما تولی

تصاویر تازه منتشر شدۀ فضاپیمای افق‌های نو از جرمی به نام ۲۰۱۴ MU69  که به طور غیررسمی به نام اولتیما تولی شناخته می‌شود، دنیایی غریب و شگفت انگیز را در دوردست‌ترین سرزمین‌های خانواده خورشیدی آشکار کرده است.

ادامه مطلب

ملاقات در فراسوی عالم مکشوف

فضاپیمای افق‌های نو در نخستین روز سال 2019 ملاقاتی تاریخی با جرمی کوچک در فراسوی قلمرو سیاره‌های منظومه شمسی را رقم زد

زمانی که رسم‌کنندگان نقشه‌های باستانی و کاوشگران دوران کهن سعی در ترسیم جهان خود داشتند، برای توصیف قلمروهای ناشناخته فراسوی دنیای آشنای خود از واژه تولی  (Thule)یا توله (بسته به اینکه تلفظ لاتین آن را بخواهید یا یونانی) استفاده می‌کردند. واژه‌ای که در زبان لاتین برای توصیف سرزمین‌های شمالی استفاده می‌شد و به مرور به معنی سرزمین‌های فراسوی ارض مکشوف اطلاق شد.

ادامه مطلب

نقش گفتگو کننده چیست؟

به بهانه گفتگوی رضا رشیدپور با آقای رضایی

داستان توییت محسن رضایی و حاشیه‌های آن به نظرم از چند نظر مهم است. بخشی از آن به محتوای آن و  تاریخ یکی از مهم‌ترین رویدادهای معاصر ما بر می‌گردد. به عملیاتی که درمیان عملیات جنگ هشت ساله، بیشترین قربانی را گرفت. درباره این بخش از داستان کسانی که با تاریخ جنگ آشنا هستند حتما سخن گفته و بیشتر نیز می‌گویند.

ادامه مطلب

افسانه بی‌طرفی و دنیای رسانه

آیا اگر خبرنگاری با جریانی فکری همدلی داشت، فاقد اعتبار رسانه‌ای است؟

یکی از اتهام‌هایی که به طور مداوم به روزنامه‌نگاران زده می‌شود؛ جهت‌دار بودن آن‌ها است. اینکه افرادی که در یک رسانه یا نهاد خبری کار می‌کنند باید فاقد نگاه و دیدگاه شخصی باشند. باید به هر داستان به طور مستقل از دیدگاه‌های شخصی نگاه کنند و به هر طرفی که ادعایی در آن زمینه دارد فرصتی برابر برای ابراز نظر و حضور دهند.

این نگاه به مساله فوق‌العاده حساسی در عرصه روزنامه‌نگاری انگشت می‌گذارد و همزمان می‌تواند برای نقد حرفه‌ای یا حمله به رسانه مورد استفاده قرار گیرد.

ادامه مطلب

موتورهای میرا

نگاهی به جهان ماشینی فیلم سینمایی «مورتال اینجینز»

فیلم سینمایی موتورهای میرا (Mortal Engines) به کارگردانی کریستین ریورز و فیلم نامه‌ای نوشته پیتر جکسون، فرن والش و فیلیپ بوینز بر اساس مجموعه داستانی با همین نام به قلم فیلیپ ریو و با تهیه‌کنندگی پیتر جکسون به پرده سینماها آمده است.

پروژه جاه طلبانه‌ای که گامی جسورانه در ساخت دنیا و استفاده از جلوه‌های ویژه شگفت‌انگیز به شمار می‌رود. فیلم موتورهای میرا در حالی که اثر بصری خیره‌کننده و نفس‌گیری به شمار می‌رود؛ اما نتوانست توجه منتقدان را به خود جلب کند.

داستان موتورهای فانی بر اساس مجموعه داستانی چهار جلدی با همین عنوان کلی ساخته شده است. این فیلم بیش از آنکه در ژانر علمی تخیلی قرار داشته باشد در رده فیلم های فانتزی آینده نگرانه قرار دارد.

ادامه مطلب

نبایدهای احتمالی در ترویج علم

چه کارهایی در ترویج علم پذیرفتنی نیست

دلایل زیادی برای ترویج علم وجود دارد.

برخی از این دلایل به نقشی برمی‌گردد که علم در جامعه ما بازی می‌کند. بخشی دیگر به بازار و اقتصاد علم مربوط است. بخشی از آن به لذت‌ها و تجربه‌ها و حتی سودهای شخصی مروجان برمی‌گردد، گاهی ترویج علم برای افزایش اطلاعات عمومی بخشی از جامعه است و گاهی هم برای کمک به مبارزه با خرافات و شبه‌علم و جلوگیری از سواستفاده فرصت طلبان از نام علم چه درون دنیای علم و چه بیرون از آن صورت می‌گیرد.

ادامه مطلب

مرثیه‌ای بر ما و به یاد مصطفی

مصطفی امام درگذشت. خبر کوتاه است و زجرآور اما بهانه ای برای مرثیه ای که باید بر خویش بخوانیم.

 

خبر درگذشت مصطفی امام همچون موج‌ضربه‌ای بود که فراتر از جغرافیا، دل‌های بسیاری را لرزاند. دوست، همکار، همرده و همنسل ما بی هیچ نشان و هشداری از میان ما رخت بربست.

مصطفی امام را آن‌ها که می‌شناسند از کارها و فعالیت‌هایش خبر دارند و آن‌هایی که کمتر می‌شناختند، حتماً این روزها از دل نوشته‌ها و یادبودهایی که برای او نوشته و گفته شده است بیشتر او را شناخته‌اند.

اما داستان این نوشته سوگ مصطفی نیست.

ادامه مطلب

پشت آینه رصدخانه ملی ایران

یادداشت های دکتر منصوری و چشم اندازی به مدیریت علمی در ایران

 

محمود قمی معروف به مشاورالملک، در زمره دانشجویانی بود که به خرج و هزینه دولت قاجار به اروپا اعزام شد تا دانش نوین بیاموزد و به ایران بازگردد.

این روندی بود که در قالب تلاش‌های امیرکبیر برای اصلاح امور ایران رده‌بندی می‌شود. تلاش برای آموختن آنچه غرب را غرب کرده است و بازگرداندن آن به ایران، تا ایران بتواند بر شام تاریک عقب‌ماندگی خود چیره شود.

این تلاش‌ها ایران را با دنیای تازه آشنا کرد اما تغییری بنیادی در روند اجتماعی و رشد جامعه پدید نیاورد. شاید به این دلیل که آن دانش قله کوه یخی بود که به مرور زمان شکل گرفته و بزرگ شده ولی از دید ما پنهان مانده بود.

ادامه مطلب

درگذشت پدرخوانده ابرقهرمان‌های مارول

استن لی خالق بسیاری از شخصیت‌های داستان‌های مصور محبوب در سن 95 سالگی درگذشت

چند وقت پیش به بهانه‌ای سراغ اسطوره‌های شمال اروپا رفته بودم و یکی از دوستان کتاب اسطوره‌های نورس را پیشنهاد داد. کتابی که تعدادی از داستان‌های معروف اسطوره‌ای خدایان نورس را به شیوه جذاب و زبان امروزی بازتعریف کرده است. ساختار کتاب شباهت زیادی به اثر دو جلدی راجر لنسین گرین به نام اساطیر یونان و جنگ تراوا دارد – که در ایران هم از سوی انتشارات سروش با همین نام منتشرشده است. کتاب به‌جای درگیر شدن در پیچیدگی‌های رمزشناسی و اسطوره‌شناسی متن، به سراغ بازگویی روایت خدایان و داستان‌های آن‌ها کرده است.

ادامه مطلب